Sosyal Kaygı Bozukluğu (Sosyal Anksiyete), kişinin başkaları tarafından olumsuz değerlendirileceği, eleştirileceği, küçük düşeceği veya utanç yaşayacağı düşüncesi nedeniyle sosyal ortamlarda yoğun kaygı hissetmesiyle karakterize bir kaygı bozukluğudur.
Topluluk önünde konuşmak, yeni insanlarla tanışmak, toplantılarda fikir belirtmek, telefon görüşmesi yapmak ya da yemek yemek gibi birçok günlük durum sosyal kaygısı olan kişiler için oldukça zorlayıcı olabilir.
Bu nedenle kişi zamanla sosyal ortamlardan kaçınmaya başlayabilir. Kısa vadede rahatlatıcı gibi görünen bu kaçınma davranışı, uzun vadede kaygının devam etmesine neden olabilir.
İzmir (Konak, Üçyol, Karabağlar, Buca, Balçova, Narlıdere, Gaziemir), Torbalı, Manisa ve çevre ilçelerde yaşayan danışanlarla sosyal kaygı tedavisinde bilimsel temelli psikoterapi yöntemleriyle çalışıyorum. Ayrıca Türkiye’nin tüm illerinden ve yurt dışından online terapi hizmeti sunuyorum.
Sosyal Kaygının Belirtileri Nelerdir?
Sosyal kaygı yaşayan kişilerde şu belirtiler görülebilir:
Topluluk önünde konuşmaktan kaçınmak
Yeni insanlarla tanışırken yoğun heyecan yaşamak
Sürekli hata yapacağını düşünmek
Eleştirilmekten korkmak
Başkalarının kendisini sürekli izlediğini hissetmek
Toplantılarda söz almaktan kaçınmak
Telefonda konuşurken kaygılanmak
Göz teması kurmakta zorlanmak
Sosyal ortamlardan uzak durmak
Kızarma, titreme, terleme
Kalp çarpıntısı
Sesin titremesi
Mide rahatsızlığı veya bulantı hissi
Bu belirtiler günlük yaşamı, iş performansını, akademik başarıyı ve ilişkileri önemli ölçüde etkileyebilir.
Sosyal Kaygı Neden Ortaya Çıkar?
Sosyal kaygının gelişiminde birçok faktör etkili olabilir.
Bunlar arasında;
Çocukluk dönemindeki eleştirel yaşantılar
Zorbalık deneyimleri
Travmatik sosyal deneyimler
Mükemmeliyetçilik
Düşük benlik saygısı
Olumsuz otomatik düşünceler
Genetik yatkınlık
Aile içi öğrenmeler
yer alabilir.
Her bireyin yaşadığı süreç farklı olduğundan terapi planı da kişiye özel hazırlanır.
Sosyal Kaygı Tedavisinde Psikoterapi Süreci
Sosyal kaygı tedavisinde amaç, kaygıyı tamamen ortadan kaldırmak değil; kişinin sosyal ortamlarda daha özgür hareket edebilmesini ve kaçınma davranışlarının azalmasını sağlamaktır.
Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT)
Sosyal kaygıyı sürdüren otomatik düşünceler ve olumsuz inançlar üzerinde çalışılır. “Herkes bana bakıyor.”, “Kesin rezil olacağım.” veya “Yanlış bir şey söylersem beni yargılarlar.” gibi düşünceler daha gerçekçi bir şekilde değerlendirilir.
Davranışsal Maruz Bırakma Çalışmaları
Kaçınılan sosyal durumlarla kontrollü ve aşamalı şekilde karşılaşılması planlanır. Böylece kişi zamanla kaygıyla baş edebildiğini deneyimler ve özgüveni artar.
EMDR Terapisi
Geçmişte yaşanan utandırıcı, aşağılayıcı veya travmatik sosyal deneyimler mevcutsa, bu anıların işlenmesinde EMDR terapi kullanılabilir.
Somatik Deneyimleme ve Sensorimotor Psikoterapi
Sosyal ortamlarda ortaya çıkan yoğun bedensel belirtilerin (çarpıntı, titreme, donakalma hissi vb.) düzenlenmesine yardımcı olur. Sinir sisteminin güven duygusunu yeniden kazanmasını destekleyen beden odaklı tekniklerden yararlanılır.
Sık Sorulan Sorular
Sosyal kaygı çekingenlik ile aynı şey midir?
Hayır. Çekingenlik bir kişilik özelliği olabilir. Sosyal kaygıda ise yoğun korku ve kaçınma davranışları kişinin günlük yaşamını belirgin şekilde etkiler.
Sosyal kaygı tamamen geçebilir mi?
Birçok kişi uygun psikoterapi ile belirtilerinde belirgin iyileşme yaşayabilir ve sosyal yaşamına daha rahat katılabilir.
Sosyal kaygıda ilaç kullanmak gerekir mi?
Her zaman değil. Bazı kişiler yalnızca psikoterapiden fayda görürken, bazı durumlarda psikiyatri değerlendirmesi ve ilaç tedavisi de önerilebilir.
Online terapi sosyal kaygıda etkili midir?
Evet. Sosyal kaygı tedavisinde kullanılan birçok bilişsel ve davranışsal teknik online terapi sürecinde de etkili şekilde uygulanabilmektedir.
Sosyal kaygı özgüven eksikliği midir?
Her özgüven sorunu sosyal kaygı değildir. Ancak uzun süre devam eden sosyal kaygı kişinin kendine olan güvenini olumsuz etkileyebilir.
Sosyal kaygı çocuklarda ve ergenlerde de görülebilir mi?
Evet. Sosyal kaygı çocukluk ve ergenlik döneminde başlayabilir. Erken dönemde destek almak, belirtilerin ilerlemesini önlemeye yardımcı olabilir.
Sonuç
Sosyal Kaygı Bozukluğu, kişinin sosyal ilişkilerini, eğitim hayatını, iş yaşamını ve yaşam kalitesini önemli ölçüde etkileyebilen; ancak bilimsel temelli psikoterapi ile etkili şekilde çalışılabilen bir kaygı bozukluğudur. Terapi sürecinde amaç, yalnızca kaygıyı azaltmak değil; kişinin kendini daha rahat ifade edebilmesini, sosyal ortamlarda daha özgür hissedebilmesini ve yaşamını kaçınmalar yerine kendi değerleri doğrultusunda sürdürebilmesini desteklemektir.
İzmir (Konak, Üçyol, Karabağlar, Buca, Balçova, Narlıdere, Gaziemir), Torbalı, Manisa ve çevre ilçelerinde yüz yüze; Türkiye’nin tüm illerinden ve yurt dışında yaşayan Türkçe konuşan bireylere online terapi hizmeti sunuyorum. Sosyal kaygı belirtileri yaşıyor ve profesyonel destek arıyorsanız, size özel bir değerlendirme ve terapi planını birlikte oluşturabiliriz.
Sosyal Kaygı (Sosyal Anksiyete) Tedavisi İçin Hizmet Verdiğim Bölgeler
